Tết là “ngày hội ẩm thực” lớn nhất năm, những món ngon nhất, đặc trưng đặc sản nhất được bày trí ra đầy mâm cỗ, mọi người tay gắp tay cạn đượm tình bằng hữu, gia đình quay quần đề huề. Tết Đông Bắc, Tết tình thân!


Vào ngày Tết mứt mận luôn được ưa chuộng nhất ở người dân Đông Bắc, quả mận có ở rất nhiều địa phương nhưng chỉ có Bắc Kạn với giống mận vàng quả to và được những bàn tay khéo léo của các cô gái chế biến mới tạo nên món đặc sản không nơi nào có. Nhìn cảnh già trẻ lớn bé quay quần bên đĩa mứt mận ngày Tết, nhâm nhi cùng với trà nóng nghi ngút khói. Nhìn quả mứt mận nâu sậm, trong veo, cắn vào thấy dai và có vị ngọt hấp đẫn, không ai có thế nghĩ rằng nó được làm ra từ những quả mận vừa chua vừa chát mà người ăn chua giỏi nhất cũng không thể ăn quá ba quả. 

Mứt mận của Bắc Kạn có thể để được từ năm này qua năm khác mà không sợ bị mốc hay chảy nước, ăn vẫn cảm nhận được hương vị của nó. Người Bắc Kạn đi chơi xa, ngoài chục bánh khảo, bánh dầy thế nào cũng mang theo cân mứt mận làm quà cho người thân.


Món lợn quay cũng chẳng xa lạ gì với chúng ta, trong các quầy bán đồ ăn chín, chợ nào mà không có ?!. Nhưng nhắc đến lợn quay của Lạng Sơn thì ai cũng trầm trồ : thịt quay Lạng Sơn thì ngon tuyệt.

Mà tuyệt thật, nhìn chú ỉn thoai vàng rộm, béo ngậy trên mâm cúng giao thừa, mâm cỗ ngày tết , xung quanh nào bánh khảo, khẩu sli, khoai môn chao... mới hấp dẫn làm sao. Để có được món ăn kỳ công này, đã phải mất cả buổi.

Anh Hà Hòa, chủ lò quay lợn ở thị xã Lạng Sơn tiết lộ : quay lợn cũng như bất cứ nghề nào khác, ngoài lý thuyết chung, còn đòi hỏi kinh nghiệm, mà kinh nghiệm thì chỉ có làm nhiều mới rút ra được. Chẳng hạn như khâu đánh màu : dùng mật ong hòa với nước bôi lên đều khắp trên da lợn, bôi càng kỹ da càng vàng, xốp và giòn. 

Đánh xong lại cho vào lò quay tiếp từ 1 tiếng rưỡi đến hai tiếng là được. Muốn biết lợn chín chưa, phải nhìn hình dáng chú lợn chứ không thể căn cứ vào màu sắc và độ giòn của bì. Khi vai lợn óp lại và mông thì nở ra, lúc đó lợn đã chín. Ngày Tết mà được thưởng thức bánh khảo cùng với thịt lợn quay thì còn gì thích thú hơn. Nước chấm món thịt quay này không phải nước mắm cốt cá cơm rắc hạt tiêu cay sặc, hay xì dầu Nam Dương chính hiệu mà chính là thứ hơi nước tụ lại trong bụng con lợn đã được hòa cùng các loại gia vị, đòi hỏi khi chặt phải khéo để không làm chảy đi thứ nước chấm này.


Khi ăn, mỗi miếng thịt kèm một lá mác mật đã quay chín, chấm với nước chắm đã có sẵn ta sẽ cảm nhận được độ giòn tan của bì, độ béo ngậy của mỡ, vị ngọt lịm của thịt lợn, mùi thơm quyến rũ của lá mác mật và gia vị, thật chẳng dễ gì quên được. Đây chính là “mồi nhậu” ngon uống kèm với rượu Cần ngày Tết cho các quý ông, cũng như món ăn hấp dẫn với mọi thành viên trong gia đình, không ai cưỡng lại được với món ăn đặc trưng của vùng Đông Bắc này.

Cứ "thực" mãi rồi cũng phải "ẩm" mà ngày Tết thì là ngày “hội tiệc tùng mâm cỗ” thì rượu chính là đặc sản đáng nhắc đến nhất. 

Rượu làng Vân của Bắc Giang không những nổi tiếng khắp trong nước mà còn có mặt ở cả nước ngoài. Rượu có nguồn gốc từ rất lâu ở làng Vân, huyện Việt Yên, tỉnh Bắc Giang. Làng Vân nằm cạnh con sông Cầu nên thơ và người dân làng Vân đã lấy nước sông Câu để nấu thứ rượu tuyệt hảo này. Khung cảnh cả nhà quay quần bên mâm cả ngày Tết, đàn ông uống cạn chén rượu làng Vân cay nồng ấm áp trong tiết trời se se, quả thật là thi vị.

Có lẽ bắt mắt nhất là "mâm cỗ" ngày Tết của Tuyên Quang với gà ri ướp sả nướng; rau dớn nộm và rượu ngô Na Hang. Đúng là con gái Tuyên Quang không chỉ chuộng đẹp mà còn khéo nữa.


Món gà ri nướng có nguồn gốc từ Hàm Yên. Gà làm sạch, ướp tẩm gia vị sau đó nướng trên than hồng, trông con gà vẫn như gà luộc nhưng ăn thơm hơn, đậm hơn vì không bị mất chất trong quá trình chế biến. Gà nướng ăn riêng đã ngon, nhấp cùng một ngụm rượu ngô Na Hang lại càng thú vị. Vị ngọt đậm của thịt gà thơm-cay của sả quyện với vị đắng cay-ngọt-nóng-thơm của rượu ngô làm cho cả hai thứ trở nên ngon hơn, thật ấn tượng.

Đúng thật, Tết là “ngày hội ẩm thực” lớn nhất năm, những món ngon nhất, đặc trưng đặc sản nhất được bày trí ra đầy mâm cỗ, mọi người tay gắp tay cạn đượm tình bằng hữu, gia đình quay quần đề huề. Tết Đông Bắc, Tết tình thân!
 
Top